Microsoft, Microsoft 365 verilerinizin yedeğini almaz. Silinen bir e-posta için 14-30 günlük yerel saklama, fidye yazılımı veya kurumsal veri kaybı senaryosunda yeterli değildir. Bu rehber; Veeam Backup for Microsoft 365 v8'in yeni PostgreSQL mimarisini, Exchange Online, SharePoint Online, Teams ve OneDrive backup yapılandırmasını, saklama politikalarını ve granüler restore süreçlerini kapsar.
Microsoft, Microsoft 365 hizmetinin kesintisiz çalışmasını (altyapı kullanılabilirliği) garanti eder; ancak içindeki verilerinizin korunmasını garanti etmez. Bu ayrım Microsoft'un Paylaşılan Sorumluluk Modeli'nde açıkça belirtilmiştir ve pek çok kurum bu boşluğun farkında değildir.
📧
Exchange Online
14 gün silinen öğe
Maksimum 30 güne uzatılabilir
📁
SharePoint / OneDrive
93 gün geri dönüşüm
Sonrası kalıcı kayıp
💬
Microsoft Teams
Karmaşık veri yapısı
Exchange + SP + metadata
🚫
Fidye Yazılımı
M365 korumaz
Kötü amaçlı silme kalıcıdır
🚨
Yanlış inanç: "Microsoft zaten yedekliyor." Microsoft, coğrafi yedeklilik için veri çoğaltma yapar; ancak bu bir backup değildir. Yanlışlıkla silinen, fidye yazılımıyla şifrelenen veya yetkisiz kişi tarafından değiştirilen veri bu replikasyonla da kaybolur. Veeam gibi üçüncü taraf bir backup çözümü bu boşluğu kapatır.
Teams'in Özel Veri Yapısı
Microsoft Teams kendi başına bağımsız bir veri deposu değildir. Teams; sohbet ve kanalları Exchange Online posta kutularında, dosya paylaşımlarını SharePoint Online site koleksiyonlarında ve yapılandırma ile meta verileri ayrı sistemlerde saklar. Backup çözümünüzün tüm bu katmanları birlikte yakalaması ve geri yükleyebilmesi gerekir.
02
VBO365 v8 Mimari Değişiklikleri
Veeam Backup for Microsoft 365 v8, v7'ye göre mimari düzeyde önemli değişiklikler getirdi. Bu değişiklikleri anlamak, kurulumu ve ölçeklendirmeyi planlamak için kritiktir.
Bileşen
v7
v8 (güncel)
Yapılandırma veritabanı
SQLite
PostgreSQL (ölçeklenebilir)
Proxy havuzu
Yoktu
v8.1'de eklendi, yük dağıtımı
SharePoint sürüm kontrolü
Tüm sürümler
v8.4: seçilebilir sürüm sayısı
Saklama politikası yeri
Job bazında
Repository bazında (kritik)
Restore Portal
Temel
v8.4: yenilendi, kullanıcı odaklı
⚠️
Kritik v8 değişikliği — saklama politikası: v8'de saklama süresi (retention), backup job'da değil repository düzeyinde tanımlanır. İki farklı job aynı repository'yi kullanıyorsa her ikisi de aynı saklama politikasına tabi olur. Farklı saklama gereksinimleri için ayrı repository'ler oluşturun.
03
Ön Koşullar ve Lisanslama
✓Veeam VBO365 v8.4 (güncel sürüm) — Veeam Universal License veya VBO365'e özel lisans
✓Sunucu: Windows Server 2019/2022, min. 8 CPU, 16 GB RAM, yeterli disk alanı
✓PostgreSQL: v8 kurulumla birlikte gelir, ayrı kurulum gerekmez
✓Microsoft 365 tenant: Global Admin veya özel Veeam uygulama yetkisi
✓Azure AD Uygulaması: Modern app-only authentication için gerekli (sertifika tabanlı)
✓Depolama: Her posta kutusu için yakl. 1-3 GB/yıl; SharePoint ve Teams için ek alan
ℹ️
Kimlik doğrulama yöntemi: Veeam, eski temel kimlik doğrulamayı (kullanıcı adı/şifre) desteklemiyor — Modern App-Only Authentication kullanılmalıdır. Bu, Azure AD'de bir uygulama (app registration) oluşturulmasını ve sertifika tabanlı bağlantı kurulmasını gerektirir. Exchange, SharePoint, Teams ve OneDrive için gereken izinler farklıdır; birini atlarsanız o servisin backup'ı alınamaz.
04
Kurulum ve Tenant Bağlantısı
1
VBO365'i Yükleyin
VBO365 ISO'sunu Veeam'in download portalından indirin ve BackupForMicrosoft365.exe'yi çalıştırın. Kurulum sırasında PostgreSQL otomatik olarak yapılandırılır. Kurulum tamamlandıktan sonra Veeam Backup for Microsoft 365 konsolu açılır.
2
Azure AD Uygulamasını Oluşturun
VBO365 konsolu, Azure AD uygulama oluşturma sihirbazını yerleşik olarak sunar. Bağlantı ekleme sırasında sizi yönlendirir. Manuel olarak oluşturuyorsanız gereken izinleri dikkatli yapılandırın:
# Gerekli Azure AD uygulama izinleri (Application permissions):
# Exchange Online:
# full_access_as_app
# Microsoft Graph:
# Mail.Read, Mail.ReadWrite, MailboxSettings.Read
# Calendars.Read, Contacts.Read
# Files.Read.All (OneDrive icin)
# Sites.Read.All (SharePoint icin)
# TeamSettings.Read.All, Channel.ReadBasic.All (Teams icin)
3
Microsoft 365 Tenant'ı Ekleyin
VBO365 konsolunda Organizations → Add Organization → Microsoft 365 seçin. Tenant domain adını, Azure AD uygulama kimliğini (App ID) ve sertifikayı girin. Veeam, bağlantıyı doğrulayıp kullanıcı ve kaynak listesini keşfeder.
# PowerShell ile organizasyon listele
Get-VBOOrganization
# Tenant baglanti durumunu kontrol et
Get-VBOOrganization | Select-Object Name, BackupStatus, LicensedUsersCount
05
Backup Repository ve Saklama Politikası
VBO365 v8'de en önemli mimari karar repository'dir. Saklama politikası job'da değil repository'de tanımlandığı için, doğru repository yapısını baştan kurmak sonraki yönetimi doğrudan etkiler.
1
Repository Oluşturun ve Saklama Politikasını Belirleyin
Uzun süreli saklama veya maliyet optimizasyonu için backupları object storage'a taşıyabilirsiniz. Azure Blob, Amazon S3, S3-uyumlu depolama (MinIO, Siaflex) desteklenir.
Backup copy job saklama uyumu: Backup copy job kullanıyorsanız, kaynak ve hedef repository'nin saklama politikası türü (snapshot veya item-level) eşleşmelidir. Türler uyuşmadığında copy job hata verebilir. Saklama süresi farklı olabilir, tür aynı olmalıdır.
06
Backup Job Yapılandırması
1
Backup Job Oluşturun
VBO365 konsolunda Jobs → Add Job seçin. Job adımlarında hangi kaynakların yedekleneceğini seçin: tüm kullanıcılar, belirli kullanıcı grupları veya belirli Microsoft 365 hizmetleri.
Yedekleme sıklığını belirleyin. VBO365, en sık 5 dakikada bir backup'a izin verir. Kurumsal ortamlar için günlük tam backup yeterlidir. Büyük tenantlarda Exchange için saatlik backup düşünülebilir.
VBO365 v8.4 ile SharePoint dosyaları için kaç sürümün korunacağını seçebilirsiniz. Yalnızca en güncel sürümü korumak, Microsoft'un API throttling sınırlarını azaltır ve backup hızını artırır.
# Yalnizca son surumu koru (throttling azaltir)
# Bu ozellik PowerShell ve REST API ile kullanilabilir
Set-VBOJobSelectedItem -Job (Get-VBOJob -Name "M365-TUMKAPSAM-DAILY") `
-SharePointFileVersions Latest
ℹ️
Microsoft 365 API throttling: Microsoft, Exchange Online için sabit API hız sınırları (throttling) uygular ve bu sınırlar tenant yöneticisi tarafından değiştirilemez. Büyük tenant'larda ilk backup yavaş olabilir; bu normaldir. Proxy havuzları (Bölüm 9) bu sorunu hafifletir. SharePoint'te sürüm limitlemesi de throttling riskini düşürür.
07
Veeam Explorer ile Granüler Restore
Veeam, Microsoft 365'in her servisi için ayrı bir Explorer sunar. Granüler restore, tüm posta kutusunu geri yüklemek yerine tek bir e-postayı, belgeyi veya Teams kanalını geri almayı mümkün kılar.
📧
Veeam Explorer for Exchange
E-posta, takvim, kişi restore
Öğe bazında veya posta kutusu
📁
Veeam Explorer for SharePoint
Dosya, liste, site restore
Sürüm geçmişi dahil
💾
Veeam Explorer for OneDrive
Dosya ve klasör restore
SharePoint Explorer ile gelir
💬
Veeam Explorer for Teams
Kanal, mesaj, dosya restore
Yapılandırma meta verisi dahil
1
Exchange: Silinmiş E-postayı Restore Edin
# PowerShell ile Exchange item restore
$job = Get-VBOJob -Name "M365-TUMKAPSAM-DAILY"
$restorePoint = Get-VBORestorePoint -Job $job | Select -Last 1
# Mailbox icindeki belirli bir e-postayi geri yukle
$mailbox = Get-VBOMailbox -Job $job -RestorePoint $restorePoint `
-Name "ali.veli@sirket.com"
Start-VBORestoreMailbox -Mailbox $mailbox -RestorePoint $restorePoint `
-Reason "Kullanici sildi, geri istedi"
2
Teams: Kanal Mesajlarını ve Dosyaları Restore Edin
Teams restore, Exchange (sohbet verileri) ve SharePoint (dosyalar) restore'unu kapsar. Explorer, Teams team ve kanallarını birleşik görünümde gösterir.
# Veeam Explorer for Teams GUI ile:
# 1. Restore point sec
# 2. Hedef Teams'i bul
# 3. Kanal veya mesajlari filtrele
# 4. "Restore to Microsoft 365" ile yerinde geri yukle
3
Self-Service Restore Portal
VBO365 v8.4'ün yenilenen Restore Portal'ı, son kullanıcıların IT ekibine ihtiyaç duymadan kendi silinen e-posta veya dosyalarını geri almasına imkan tanır. Kullanıcılar yalnızca kendi verilerine erişebilir.
08
KVKK ve Uyumluluk Notları
Microsoft 365 backup'ı, KVKK kapsamında kişisel veri içerdiğinden dikkatli planlanmalıdır. Backup verileri, çalışan e-postaları, kişisel belgeler ve iletişim kayıtlarını içerebilir.
KVKK Gereksinimi
VBO365 ile Karşılanması
Veri lokasyonu (Türkiye)
Repository'yi Türkiye'deki sunucuya veya Siaflex BaaS'a yönlendirin
Şifreleme (aktarım ve depolama)
TLS 1.2 aktarım + repository AES-256 şifreleme
Erişim kontrolü (RBAC)
VBO365 rol tabanlı yetkilendirme (Restore Operator, Admin)
Veri imha talebi
Belirli kullanıcı verilerini backup'tan silme süreci planlanmalıdır
Denetim kaydı
VBO365 oturum ve restore logları saklanmalı
🚨
Veri lokasyonu kritik: VBO365 varsayılan olarak verileri yerel sunucuya yazar. Object storage kullanıyorsanız, kullandığınız bulutun (Azure Blob, AWS S3) hangi bölgede veri tuttuğunu doğrulayın. KVKK kapsamındaki veriler için Türkiye'deki bir depolama konumu veya Siaflex gibi yerel bir BaaS tercih edin. Microsoft ile de Veri İşleme Eki (DPA) imzalanmış olmalıdır.
09
Ölçeklendirme: Proxy Havuzları
VBO365 v8.1 ile gelen proxy havuzu (proxy pool) özelliği, büyük tenant'larda backup işlemlerini birden fazla proxy sunucusuna dağıtır. API çağrılarının tek bir sunucu üzerinden yapılması yerine, her proxy ayrı Microsoft API oturumları açar ve paralel işleme sağlar.
Proxy başına 2.000-5.000 kullanıcı: Genel kılavuz olarak her proxy sunucusu yaklaşık 2.000-5.000 aktif kullanıcıyı rahatça yönetebilir. Daha büyük tenant'larda proxy sayısını artırmak throttling sorunlarını ve backup penceresi uzamasını önemli ölçüde azaltır.
10
Sorun Giderme ve CLI Referansı
Belirti
Olası Neden
Çözüm
Tenant bağlantısı başarısız
Azure AD izinleri eksik veya sertifika süresi dolmuş
Azure portal'da App Registration izinlerini ve sertifika geçerliliğini doğrulayın
Teams API izni eksik veya private channel yetki sorunu
Azure AD App'e Teams izinlerini ekleyin, private channel için ek yetki gerekebilir
Restore portal'a erişilemiyor
Port yapılandırması veya SSL sertifika sorunu
VBO365 portal portu (varsayılan 4443) ve SSL sertifikasını kontrol edin
Repository doluluk uyarısı
Item-level saklama kapasiteyi tüketiyor
Saklama süresini gözden geçirin, eski verileri object storage'a taşıyın
Faydalı PowerShell Komutları
# Organizasyon durumu
Get-VBOOrganization | Format-Table Name, BackupStatus
# Tum job'lari listele
Get-VBOJob | Format-Table Name, LastStatus, NextRun
# Son job oturumlarini goruntule
Get-VBOJobSession -Job (Get-VBOJob -Name "M365-TUMKAPSAM-DAILY") `
| Select -Last 5 | Format-Table CreationTime, EndTime, Status
# Restore noktalari
Get-VBORestorePoint -Job (Get-VBOJob -Name "M365-TUMKAPSAM-DAILY") `
| Select -Last 10 | Format-Table BackupTime, BackedUpObjects
# Proxy durumu
Get-VBOProxy | Format-Table Name, Status
ESH Bilişim
Veeam Microsoft 365 Lisans ve Kurulum Desteği
ESH Bilişim, Veeam Backup for Microsoft 365 lisanslama, Azure AD uygulama yapılandırması, proxy havuzu ölçeklendirme ve KVKK uyumlu depolama mimarisi tasarımı konularında saha desteği sağlar. Exchange, SharePoint ve Teams verilerinizin gerçek anlamda korunması için iletişime geçin.